Kreditlar allaqachon millionlab odamlarning kundalik hayotining bir qismiga aylanishga ulgurgan. Biz telefonlar, mashinalar, uylar — deyarli hamma narsa uchun qarz olamiz. Lekin bunday holatning markazida ko‘pincha kredit shartnomasi turishi haqida unutamiz. Aynan u kim kimga qancha, qachon va qanday shartlarda qarzdor ekanligini belgilaydi. Noqulay vaziyatga tushib qolmaslik uchun kredit shartnomasining mohiyati, undagi qaysi bandlar juda muhimligini tushunib olish va agar unga e’tiroz bildirmoqchi bo‘lsangiz, nima qilish kerakligini bilish muhim.
Oddiy so‘z bilan aytganda kredit shartnomasi nima?
Kredit shartnomasi — siz bilan bank (yoki boshqa moliyaviy tashkilot) o‘rtasidagi munosabatlarni tartibga soluvchi rasmiy hujjat. Unga ko‘ra, kredit beruvchi sizga ma’lum muddat davomida foiz evaziga pul beradi. Bunday kelishuv imzolanmasa, kredit olish mumkin emas — bu majburiy bosqich hisoblanadi.
Shartnoma har doim yozma ravishda tuziladi. Unda barcha asosiy shartlar — qancha miqdorda va qanday sharoitda kredit olishingiz, qanday huquqlarga ega bo‘lishingiz hamda qanday tartibda qaytarishingiz aniq ko‘rsatilishi shart. Bularning barchasi O‘zR qonunchiligi, xususan, Fuqarolik kodeksi va «Iste’molchi krediti to‘g‘risida»gi qonun bilan qat’iy tartibga solinadi.
Kredit shartnomasining asosiy elementlari
Kredit shartnomasi aniq bandlarsiz haqiqiy emas deb topilishi mumkin. Unda albatta quyidagilar ko‘rsatilgan bo‘lishi kerak:
